Dizanteriye Hangi Bölüm Bakar?

Dizanteriye Hangi Bölüm Bakar? 8

Paylaş

Dizanteri nedir, nedenleri, belirtileri ve tedavisi ile ilgili bilgileri aynı zamanda dizanteriye hangi bölüm bakar sorusunun cevabını bu konumuzda öğrenebilirsiniz.

Dizanteri İçin Hangi Doktora Gidilir ?

  • Enfeksiyon hastalıkları

dizanteri-icin-hangi-doktora-gidilir

Dizanteri Nedir ?

Dizanteri kanalizasyon ve pis suların içilmesiyle, meyve ve sebzelerin yıkanmadan tüketilmesiyle vücutta oluşan bakterilerin yapmış olduğu ishalli bir hastalık tablosudur. Özellikle 65 yaşın üzerindeki yaşlı bireyler, bebekler ve çocuklarda çok sık görülür ve çok tehlikelidir. Takip ve tedavi edilmez ise ölümle sonuçlanabilir.

Kalın bağırsakta yaralara neden olan bulaşıcı bir rahatsızlıktır. Aşırı derecede ishalle oluşur bu ishal ağrılı ve kanlıdır. Amipli dizanteri ve basili dizanteri olmak üzere iki türü vardır. Dizanterinin bir virüste veya bakteride oluşmasıyla amipli dizanteri oluşur. Eğer parazit kaynakları hastalık yaratırsa ve enfeksiyon oluşursa basilli dizanteri oluşur. Dizanteri basillerin yol açtığı, ağrılı ve kanlı sürgünle kendini gösteren, bağırsakta yaralar oluşmasına neden olan, çok bulaşıcı, tehlikeli bir hastalıktır. Her yaştan insanda görülebilir. Dizanteri Shigella adı verilen mikroorganizmaların başlangıç noktası olarak ortaya çıkardığı bulaşıcı ve ağır bir hastalık türüdür. Kanlı, irinli ve aşırı ishalle ortaya çıkar. İlerleyen evrelerde ağır ateş, baş dönmesi ve sıtma haliyle kendini belirgin bir biçimde ortaya koyar. Hastalık bulaştıran mikroorganizmalar yalnız hasta veya taşıyıcı konumunda olan insanlarda bulunur. İyileşme döneminde olan hastalar taşıyıcı konumundadır ve bu aşamada hastadan uzak durulmalı yakın iletişimden kaçınılmalıdır. Dizanteri hastalığının iki türü bulunmaktadır.

  1. Amipli Dizanteri

Entamobeahistolytica isimli bir amip türü tarafından ortaya çıkarılan dizanteri çeşididir. Canlı ve hareketli şekli, kist biçimindeki varlığı ile doğada bulunan bu amip türü görece olarak az rastlanılan amipli dizanteriye yol açar.

  1. Basilli Dizanteri

En sık görülen dizanteri türüdür. Shigelladysenteria bakterisi nedeniyle ortaya çıkar. Ağırlıklı olarak dışkı yayılmasının kaynaklık ettiği tehlikeli bir dizanteri çeşididir.

Dizanteri Nedenleri Nelerdir ?

Dizanterinin nedenleri kirli çevre koşulları, beslenme koşulları, çevre etmenleri olarak gösterebiliriz. Bunların dışında bilgi eksikliği de önemli bir nedendir. Çoğu anne bebeğine verdiği kullanım araçlarını kaynatmadan her yere temas ettirdikten sonra bebeğinde kullanır. Bu da önemli bir bulaşma şekli olup bebeği oldukça etkiler. Meyve ve sebzelerin yıkanmadan direk yenmesi, kirli işlerle uğraşılması(kanalizasyon gibi),çeşmeden su içmek gibi nedenler de dizanteri oluşumunu etkiler. Bu dönemde nedenleri iyi bilip araştırmak gerekir ki belirtilerin şiddeti daha az yoğunlukta geçer.

Dizanteri direkt temas ile bulaşır. Havlu, bardak, masa, tuvalet kapıları, tuvalet musluğu ve diğer bakteri taşıyan eşyalar dizanterinin nedenleri arasındadır. Ayrıca gıda maddelerinin iyi temizlenmemesi, pis sular da dizanterinin nedenlerindendir. Dizanteri hastalığı genellikle yaz aylarında ortaya çıkar. Dizanteri riskini her yaş grubundan kişiler taşıyabilir. Dışkı nedeniyle kirlenen eller, sinekler, süt ve süt ürünleri ve lağım suları bulaşmasını hızlandırır.

Dizanteri nedenleri :

  • Shigella isimli, mikroorganizmaların ortaya çıkması
  • Kirli ve arıtılmamış su kullanımı
  • İyi yıkanmamış yiyecekler
  • Ağız yoluyla vücuda giren bakterilerin kalın bağırsak mukozasında yer edinmesi ve kontrolsüz bir biçimde çoğalmaya başlaması.
  • Hijyenden yoksun ortamlar
  • Karasineklerle temas
  • Kontrolsüz cinsel ilişki

Dizanteri Belirtileri Nelerdir ?

Dizanteri bazen çok sinsi seyreder bazen de akut bir şekilde ortaya çıkabilir. Bu bireyin bağışıklık sistemine bağlı olarak değişim gösterir. Yüksek ateş, karın ağrısı, bulantı kusma, kanlı ishal veya normal su şeklinde gelen ishalle birlikte görülür. Kişi halsiz ve iştahsızdır. Sürekli kusar ve lavabo ihtiyacı hisseder. Bu nedenle karnını tutarak gezer bir şey yiyip içemez. Dizanterinin amipli ve basilli olmak üzere iki çeşidi vardır. Amipli dizanteride, mikrobun vücuda girmesinden 10-20 gün sonra ortaya akut bir şekilde çıkar ve kanlı ishal olarak kendini gösterir. Basilli dizanteri ise mikrobun vücuda girmesinden 2-5 gün sonra belirtiler ortaya çıkar. Basilli dizanterideki ilk amaç bireyi hemen yatırarak tedavi etmek ve dizanterinin diğer aile fertlerine bulaşmasını engellemektir.

Dizanteri virüsleri zehirli bir bakterilerdir. Bu bakteriler özellikle kalınbağırsak dokusunu zehirler ve bakterilerin oluşumu ve üremesi için uygun ortam hazırlar. Dizanteri belirtileri hastalığın derecesine göre ve kişiden kişiye göre değişmektedir. Hastalığın kuluçka süre bir hafta kadardır. Hasta sürekli tuvalete gider, hastanın tuvalete gitme sayısı 10 defa ile 100 defa arasında değişiklik gösterir. Dizanteri hastalığında dilin üzerinde paslı bir görünüm olur. Hastanın bağırsaklarının şişmesinden dolayı karnında şişlik görülür. Uygun tedavi yöntemleriyle dizanterinin belirtileri azaltılabilmektedir. Genellikle yaz mevsiminde görülen bu hastalığın belirtileri aşırı terleme, su kaybı ve bağırsaklarda şişme, böbrekte hasarların oluşumu, dil şişkinliği, bağırsakta gaz oluşumu, huzursuzluk, durgunluk, yüksek ateş, hazımsızlık, tansiyon yükselmesi, idrarın yanmayla yapılması, hıçkırık, dışkının yeşil olması, nabız sayısının artması, karın ağrısı, dışkıda balgam oluşması, dışkının koyu yeşil renkte olmasıdır. Makat çevresinde iltihaplanmaların oluşması da dizanterinin belirtileri arasındadır.

Dizanteri belirtileri :

  • Ağır, kanlı, irinli ishal
  • İştahsızlık
  • Şiddetli karın ağrıları
  • Titreme ve sıtmalı ateş
  • Şiddetli bulantı ve kusma
  • Aşırı terleme ve artan vücut sıcaklığı

Dizanteri Tedavisi

Dizanterili bireyler ilk olarak acil servislere başvururlar. Çünkü birey gün boyu çok iyidir belirtiler aniden ortaya çıktığı için acil müdahale ihtiyacı duyulur. Hekim çoğu zaman dizanteri teşhisini karıştırıp farklı bir teşhis koyabilir ayırt etmek biraz zordur. Ayırt edilebilmesi için gaita tahlili ve kan tahlili yapılması gerekir. Bu esnada kişinin hangi belirtisi var ise ona yönelik bir tedavi uygulanır. Mesela sadece ateş var ise ateşi düşürmek asıl hedeftir. Bulantı kusma ateş ve karın ağrısı var ise hedef bireyi eski haline geri döndürmek ve rahatlaştırıp mikrop için antibiyotik tedavisine başlamaktır. Bu esnada bireyin aile fertleri de oldukça dikkatli olmalıdır. Hasta bireyin eşyalarını kullanmamalı kullanmak mecburiyetinde kalır ise uzun süre kaynattıktan sonra kullanmalıdır.

Mutlaka bir doktora gidilmeli ve alınan ilaçlar doktor kontrolünde olmalıdır. Hasta öncelikle bol bol dinlenmelidir. Eller düzenli olarak dezenfekte edilmelidir. Hastanın beslenmesi düzene sokulur. Hasta bol sıvı almalıdır. Sindirim sistemi yavaşladığı ve zarar gördüğü için sindirimi kolaylaştıran gıdalar alınmalı ve ilaç takviyelerinde bulunulmalıdır. Karın ağrısı yaşayan hastalar karın bölgesini ve ayaklarını sıcak tutmalıdır. Bunun için de sıcak su torbaları etkili olacaktır. Uyumadan önce alınması gereken ilaçlar düzenli olarak alınmalıdır. Hasta diğer aile bireylerinden uzak durmalıdır. Dizanteri bulaşıcı bir hastalık olduğu için hastanın taşıyıcı olması kaçınılmazdır. O yüzden hastanın yediği besinler ve aldığı içeceklerin tabak ve bardakları ayrı olmalı ve iyice yıkanmalıdır. Aynı tabaktan yemek yemek veya aynı bardaktan su içmek hastalığın bulaşmasına neden olacaktır. Hastanın içeceği su klorlanmalı, sütler pastörize edilmelidir. Çiğ olarak sebze ve meyveler tüketilmemelidir. Sebze ve meyvelerde posa olduğu için sindirim sistemini zorlayacaktır.

Özellikle yaz aylarında ortaya çıkan kara sineklerden hasta korunmalıdır. Ayrıca hastanın yiyeceği besinlerin üzeri bir bez yardımıyla kapatılmalıdır. Tozdan ve sineklerden uzak durulması gerekmektedir. Dizanteri tedavisinde öncelikli olarak hastalığa neden olan etkenlerin ve şartların ortadan kaldırılması gerekmektedir. Ek olarak sıvı ve mineral kaybının telafisine yönelik yüklemeler acil bir şekilde vücuda yapılmalıdır. Doktor kontrolünde başlanacak ilaç tedavisi hastalığın ortadan kaldırılmasında en önemli araçtır. Ağırlıklı olarak antibiyotik(tetrasiklin-kloramfenikol) tedavisi yapılarak bu hastalıkla etkin bir mücadele yapılabilmektedir. Amipli dizanteri tedavisinde ise klorokin ve metronidazol gibi ilaçlar tedavi aracı olarak kullanılır. Dizanteri hastalarının karınlarına sıcak su torbası ile düzenli olarak sıcak kompres uygulanması da tedavi için oldukça önemli bir araçtır.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir